Еўрасаюз ініцыюе стварэнне "агульнай эканамічнай прасторы" з краінамі Усходняга партнерства (CES EU-EaP) у адказ на парушэнні Расеяй у адносінах да іх асноватворных прынцыпаў і нормаў міжнароднага права, якія прывялі да дэстабілізацыі ў рэгіёне АБСЕ і акупацыі тэрыторый некалькіх краінаў-партнераў.

Такім парушэннем ёсць і "паглыбленая інтэграцыя" у рамках так званай "саюзнай дзяржавы", якую Беларусі навязвае Расея, у складзе якой з 18 сакавіка 2014 года ўкраінскі Крым. З улікам гарантыяў бяспекі Украіны і Беларусі па Будапешцкім мемарандуме, такі "саюз" падрывае міжнародны рэжым нераспаўсюджвання ядзернай зброі і сістэму бяспекі ў рэгіёне АБСЕ.

Прытрымліваючыся Канстытуцыі-1994 і міжнародных абавязацельстваў, ускладзеных на Беларусь Статутам ААН, Беларуская сацыял-дэмакратычная партыя (Грамада) накіравала ў ААН за подпісам яе старшыні Ігара Барысава зварот аб скасаванні ў Сакратарыяце ААН рэгістрацыі "саюзнай дамовы" паміж Беларуссю и Расеяй.

Рэакцыя былога кіраўніка МЗС Украіны Паўло Клімкіна (Pavlo Klimkin) - До речі, цікава ідея. Ми його підтримаємо)

Міхаіл Пастухоў: "Подписываюсь, так как считаю такой договор угрожающим основам белорусской государственности".

Падтрымайце зварот БСДП (Грамада) у ААН сваім подпісам пад адпаведнай петыцыяй

Акрамя беларусаў і украінцаў петыцыю могуць падтрымаць і грамадзяне 100 краінаў свету, якія рэзалюцыяй ГА ААН № 68/262 "Тэрытарыяльнай цэласнасць Украіны" 27 саакавіка 2014 года зацвердзілі са спасылкай на гарантыі бяспекі Украіны па Будапешцкім мемарандуме міжнародную палітыку непрызнання змененага статусу АР Крым і горада Севастопаль. Прыняццё гэтай палітыкі 20 сакавіка 2014 года ініцыявала Украіна Дэкларацыяй Вярхоўнай Рады "Аб барацьбе за вызваленне Украіны".

Стварэнне CES EU-EaP прадуглежвае інтэграцыю краінаў-партнераў у Адзіны лічбавы рынак ЕС (EU DSM). Распачынаецца збор сродкаў на рэалізацыю "дарожнай карты" (eBelarus + eUnion), якая разам з (eUkraine + eUnion) будзе ажыццяўляцца пры падтрымцы краінаў-гарантаў ЗША і Вялікабрытаніі. 

Падтрымайце рэалізацыю (eBelarus + eUnion)

5 снежня 1994 года Аляксандр Лукашэка падпісаў Будапешцкі мемарандум, па якім Беларусі былі прадастаўленыя гарантыі бяспекі на прынцыпах Хельсінкскага заключнага акту АБСЕ за яе адмову разам у Украінай ад ядзернай зброі і іх далучэнне да Дагавора аб нераспаўсюджванні ядзернай зброі ад 1 лiпеня 1968 года (ДНЯЗ).

Меньш чым за поўгады пасля Саміту АБСЕ ў Будапешце Лукашэнка паставіў крыж на прынцыпах АБСЕ і, парушаўшы арт.1 Дэкларацыі "Аб дзяржаўным суверэнітэце Рэспублікі Беларусь", 14 траўня 1995 года праз "рэферэндум" зацвердзіў курс на інтэграцыю з Расеяй і змяніў дзеля гэтага гістарычныя сімвалы Беларусі на былыя савецкія.

Усе "рэферэндумы" Лукашэнкі і ягоная ініцыятыва па заключэнні 8 снежня 1999 года так званай "саюзнай дамовы" з Расеяй, якія завялі Беларусь у пастку "паглыбленай інтэграцыі", павінны разглядацца з пазыцыі крымінальнага права і кваліфікавацца па арт. 356 КК Рэспублікі Беларусь (здрада дзяржаве) - наўмыснае аказанне дапамогі замежнай дзяржаве ў правядзенні дзейнасці, накіраванай на нанясенне шкоды нацыянальнай бяспецы Рэспублікі Беларусь.

Аб гэтым зараз я раю задумацца усім "кандыдатам" на "пераабранне" Лукашэнкі па нелегітымнай Канстытуцыі-1996, улічваючы пры гэтым заключэнне Спецыяльнай камісіі ВС-13 і "Папярэдняе заключэнне аб датычнасці вышэйшых службовых асоб Беларусі ў сувязі з фактамі знікненняў і (або) адвольных пакаранняў смерцю Юрыя Захаранкі, Віктара Ганчара, Анатоля Красоўскага, Дзмітрыя Завадскага" – задумацца аб саўдзеле ў захопе і ўтрыманні дзяржаўнай улады неканстытуцыйным шляхам, якія спалучаныя з забойствамі людзей, што прадуглежвае кваліфікацыю па ч.3 арт.357 КК Рэспублікі Беларусь.

Кампанія “Канстытуцыя-1994: Еўраінтэграцыя” ставіць за мэту аднаўленне ў дачыненні да Беларусі і Украіны дзеяння прынцыпаў Хельсінкскага заключнаага акту АБСЕ, на якіх грунтуюцца гарантыі іх бяспекі па Будапешцкім мемарандуме. Сёння гэтаму спрыяе іх далучэнне з краінамі-партнерамі да Адзінага лічбавага рынка ЕС у рамках стварэння агульнай эканамічнай прасторы з Еўрасаюзам.

Прававое суправаджэнне кампаніі “Канстытуцыя-1994: Еўраінтэграцыя” здзясняе сябра ЦК БСДП (Грамада) Міхаіл Пастухоў, д.ю.н., прафесар, суддзя Канстытуцыйнага суда Рэспублікі Беларусь першага складу (красавік 1994 - студзень 1997 гг.), а прававое суправаджэнне прымянення да А.Лукашэнкі арт. 88 Канстытуцыі Рэспублікі Беларусь (адхіленне ад улады) – Гары Паганяйла, старшыня юрыдычнай камісіі Беларускага Хельсінкскага Камітэта.

Каардынаваць кампанію разам са мной будзе Яўген Батура ад Беларускага камітэта салідарнасці з Украінай.

Ігар Леднік, намеснік старшыні Барысаўскай раённай арганізацыі БСДП (Грамада), суаўтар Сумеснай Дэкларацыі па лічбавай эканоміцы краінаў ЕС і Усходняга партнерства, адказны сакратар Міжнароднага камітэта "За Будапешцкі мемарандум!".

да тэмы:

"Інфармацыйнае грамадства замест вайны"

"Адкрыты зварот да Лукашэнкі – Нахрана беларусам твой “саюз”?

"Безальтернативный МИНСК" под общественный контроль"!

(eBelarus + eUnion) vs "паглыбленая інтэграцыя"

Інтэграцыя Беларусі ў Адзіны лічбавы рынак Еўрасаюза – гэта на сёння рэальная альтэрнатыва "паглыбленай інтэграцыі" Лукашэнкі з Пуціным. Абавязацельствы яе праводзіць Беларусь усклала на сябе 11 чэрвеня 2015 года, зацвердзіўшы Сумесную Дэкларацыю па лічбавай эканоміцы краінаў ЕС і Усходняга партнерства, у якую ўвайшла мая прапанова аб далучэнні краінаў-партнераў да праграмы eUnion – да Еўрапейскай дэкларацыі па электронным урадзе (Мальмская дэкларацыя). 

Далучэнне Украіны і Беларусі да праграмы eUnion разглядаецца ў якасці дадатку да гарантыяў іх бяспекі па Будапешцкім мемарандуме і ставіць за мэту аднаўленне Беларуссю і Украінай рэалізацыі правоў, уласцівых іх дзяржаўнаму суверэнітэту, і аднаўленне тэрытарыяльнай цэласнасці Украіны. 

Абарона незалежнасці, суверэнітэта і тэрытарыяльнай цэласнасці Беларусі і Украіны на падставе Будапешцкага мемарандума 

З крахам СССР Беларусь з Украінай разам набывалі правы, якія ўласцівыя суверэнітэту незалежных дзяржаў. Амаль адначасова ў ліпені 1990 года Україна і Беларусь прынялі Дэкларацыі аб дзяржаўным суверэнітэце – 16-га і 27-га адпаведна. У 1991 годзе пасля дзяржаўнага перавароту ў СССР 19 жніўня (путч ГКЧП) Украіна 24 жніўня прыняла Акт абвяшчэння незалежнасці Украіны, а Дэкларацыі Вярхоўнага Савета "Аб дзяржаўным суверэнітэце Рэспублікі Беларусь" 25 жніўня быў нададзены статус канстытуцыйнага закона. Дэкларацыя захоўвала юрыдычную сілу да прыняцця 15 сакавіка 1994 года Канстытуцыі Беларусі і разам з ёю была палітыка-прававой асновай незалежнасці Беларусі, пакуль антыканстытуцыйным рэферэндумам 24 лістапада 1996 года гэтая аснова незалежнасці не была зруйнованая.

З распадам СССР Украіна і Беларусь атрымалі ў спадчыну ядзерную зброю (ЯЗ). Дэкларацыямі аб дзяржаўным суверэнітэце яны абвесцілі свае тэрыторыі без’ядзернай зонай.

5 снежня 1994 года, дзякуючы ўкраінскай ініцыятыве, ядзерныя дзяржавы Расея, Вялікабрытанія і ЗША надалі Украіне і Беларусі гарантыі бяспекі за іх адмову ад ЯЗ і далучэнні да Дагавора аб нераспаўсюджванні ядзернай зброі ад 1 лiпеня 1968 года (ДНЯЗ) у якасці дзяржаў, якія не валодаюць ядзернай зброяй. Гарантыі бяспекі былі аформленыя шляхам падпісання адпаведнага міжнародна-прававога дакумента – Будапешцкага мемарандума. Ядзерныя дзяржавы Францыя і Кітай у той жа дзень падцвердзілі Украіне і Беларусі гарантыі бяспекі сваімі дыпламатычнымі нотамі з ключавымі палажэннямі Будапешцкага мемарандума.

Гарантыямі бяспекі па Будапешцкім мемарандуме з’яўляецца рэалізацыя ў дачыненні да Украіны і Беларусі прынцыпаў Хельсінкскага заключнага акту АБСЕ. Сваёй адмовай ад ЯЗ у абмен на гарантыі бяспекі на прынцыпах АБСЕ Украіна і Беларусь узмацнілі міжнародны рэжым нераспаўсюджвання ядзернай зброі і еўраатлантычную сістэму бяспекі і, што самае галоўнае, увязалі іх існаванне з рэалізацыяй Украінай і Беларуссю правоў, уласцівых іх дзяржаўнаму суверэнітэту, і з іх тэрытарыяльнай цэласнасцю.

Будапешцкі мемарандум ўваходзіць у дагаворна-прававую базу міжнароднага рэжыму нераспаўсюджвання ЯЗ. У сістэме ААН ён зарэгістраваны ў якасці міжнароднага дагавора пад № A/49/765 і ў якасці дакумента Канферэнцыі па раззбраенні пад № CD/1285.

"Краіна-гарант" Расея падпарадкавала сваім уласным інтарэсам ажыццяўленне Беларуссю і Украінай правоў, уласцівых іх дзяржаўнаму суверэнітэту, навязаўшы ім на шкоду гарантыям іх бяспекі па Будапешцкім мемарандуме заключанне 22 лістапада 1996 года пагаднення "Аб грамадска-палітычнай сітуацыі і канстытуцыйнай рэформе ў Рэспубліцы Беларусь" і 5 верасня 2014 года так званых "менскіх пагадненняў".

Вынікам парушэння Расеяй Будапешцкага мемарандума адносна Беларусі і Украіны стала “саюзная дзяржава” Расеі і Беларусі ўключна з украінскім Крымам! Калі беларусы з украінцамі адмовяцца ад прынцыпаў АБСЕ і пагадзяцца на "паглыблены саюз" Лукашэнкі з Пуціным, то яны створаць у сусветнай практыцы прэцэдэнт, калі ва ўзброенае супрацьстаянне адно з адным будуць уцягнутыя краіны, якія атрымалі ад ядзерных дзяржаў гарантыі бяспекі па Будапешцкім мемарандуме. Беларусы будуць вымушаныя ў складзе "саюзнага" войску з расейцамі абараняць "саюзны" Крым!

"Саюзная дзяржава" Расеі і Беларусі ўключна з украінскім Крымам руйнуе рэжымы ядзернай і еўраатлантычнай бяспекі!

Супраць гэтага выступіў Беларускі камітэт салідарнасці з Украінай, які 5 снежня мінулага года з нагоды двадцацціпяцігоддзя надання ядзернымі дзяржавамі гарантый бяспекі Беларусі і Украіны па Будапешцкім мемарандуме, заклікаў не прызнаваць "саюзную дзяржаву" з украінскім Крымам, і Беларуская сацыял-дэмакратычная партыя (Грамада), якая накіравала ў ААН зварот аб скасаванні рэгістрацыі ў Сакратарыяце ААН "саюзнай дамовы" – абавязацельствы Беларусі перад Украінай і ААН вышэй за абавязацельствы Лукашэнкі перад Пуціным!

Аднаўленне зруйнованых рэжымаў ядзернай і еўраатлантычнай бяспекі праз аднаўленне дзеяння ў дачыненні да Украіны і Беларусі прынцыпаў Хельсінкскага заключнага акту АБСЕ 

Далучэннем Украіны і Беларусі да eUnion будзе выканана рэкамендацыя рэзалюцыі ПАСЕ ад 9 красавіка 2014 года № 1988 (2014) "Апошнія падзеі ва Украіне: пагрозы для функцыянавання дэмакратычных інстытутаў" па заключэнні дадатковых пагадненняў да Будапешцкага мемарандума, якія б гарантавалі незалежнасць, суверэнітэт і тэрытарыяльную цэласнасць Украіны.

Рэалізацыя "дарожных карт" (eUkraine + eUnion) і (eBelarus + eUnion) пры падтрымцы краінаў-гарантаў ЗША і Вялікабрытаніі да цяперашняга часу немагчымая з-за правядзення афіцыйным Кіевам пракрамлёўскай палітыкі "безальтэрнатыўнага МЕНСКА па Штайнмаеру" і пабудовы Лукашэнкам з Пуціным "паглыбленага саюза". І тое, і тое робіцца ў расейскіх інтарэсах і на шкоду гарантыям бяспекі Украіны і Беларусі па Будапешцкім мемарандуме. У сваю чаргу, гэта не дае магчымасць прыступіць да стварэння рэгіянальнай сеткі EU4Digital:eUnion дзеля аднаўлення зруйнованых расейскай узбройнай агрэсіі супраць Украіны міжнароднага рэжыма ядзернага нераспаўсюду і сістэмы бяспекі ў рэгіёне АБСЕ.

Невыканне Кіевам рэкамендацыі рэзалюцыі ПАСЕ па заключэнні дадатковых пагадненняў да Будапешцкага мемарандума прывяло да крызысу ў ПАСЕ, у выніку якога Україна атрымала паразу ў барацьбе за санкцыі супраць краіны-агрэсара РФ, а ПАСЕ – расейскага віцэ-прэзідэнта(!). Цяпер расейскім інтарэсам падпарадкованая і дзейнасць Савета Еўропы – старэйшай міжнароднай арганізацыі, якая павінна садзейнічаць супрацоўніцтву паміж краінамі Еўропы ў галіне стандартаў права, правоў чалавека, законнасці і дэмакратычнага развіцця.

Такое стаўленне да міжнароднага права нясе вялікую пагрозу і для незалежнасці Беларусі, бо гэта значна замінае рэалізацыі ёю неад’емных правоў як сувэрэннай дзяржавы ў адпаведнасьці з агульнапрызнанымі нормамі міжнароднага права, як тое абвешчана Дэкларацыяй "Аб дзяржаўным суверэнітэце Рэспублікі Беларусь".

Усебеларускі Кангрэс за незалежнасць і абраная па выніках яго правядзення 15 сакавіка Рада Кангрэсу павінны дамагацца рэалізацыі гарантыяў бяспекі Украіны і Беларусі, не толькі праз сумесныя ўкраінска-беларускія кансультацыі з краінамі-гарантамі ЗША і Вялікабрытаніяй, а і праз узаемадзеянне з дзяржавамі-членамі АБСЕ, Савета Еўропы, з групай краінаў Балтык+ у ПАСЕ –  Латвіяй, Літвой, Эстоніяй і Грузіяй, з якімі Украіна падпісала сумесную заяву па рэалізацыі палітыкі непрызнання анэксіі Крыма і засуджання расейскіх тэрытарыяльных заваёваў ва Украіне, Грузіі і ў Малдове.   

Зацверджаная на Кангрэсе палітыка непрызнання "саюзнай дзяржавы" з украінскім Крымам у сваім складзе павінна быць данесеная да ўсіх краінаў і стуктураў Еўрасаюза, да ўдзельнікаў праграмы ЕС "Усходняе партнерства", да Польшчы і Швецыі, якія гэтую праграму ініцыявалі. Наўрадці ўрады гэтых краінаў у 2008 годзе ў поўнай меры ўяўлялі, што іх ініцыятыва "Усходняе партнерства", якая павінна была ўлічваць характар Еўрапейскай палітыкі дабрасуседства як адзінай і ўзгодненай палітычнай асновы на самой справе стане найвялікім геапалітычным выбухам – разбурэннем міжнародных рэжымаў ядзернага нераспаўсюду і еўраатлантычнай бяспекі ў выніку далучэння Расеяй у свой склад украінскага Крыма.

Заснаваная 7 траўня 2009 года праграма ЕС "Усходняе партнерства", удзельнікі якой па Пражскай Дэкларацыі павінны былі б дзейнічаць ў адпаведнасьці з агульнапрызнанымі нормамі міжнароднага права, на прынцыпах ўзаемных інтарэсаў, абавязацельстваў і адказнасці, на самой справе кіруюцца сваімі ўласнымі нацыянальнымі інтарэсамі. Пасля крызысу ў ПАСЕ крызыс чакае і Усходняе партнерства. Удзел Беларусі ў "паглыбленым саюзе" з краінай-агрэсарам РФ паставіць крыж на яе ўдзеле ў праграме ЕС.  

У якасці выйсця прапануецца кампаніяй "Інфармацыйнае грамадства замест вайны!"  актывізаваць выкананне Украінай і Беларуссю іх абавязацельстваў у рамках Сумеснай Дэкларацыі па лічбавай эканоміцы краінаў ЕС і Усходняга партнерства далучыцца да праграмы eUnion і праз гэта аднавіць у дачыненні да іх дзеянне прынцыпаў АБСЕ – гарантый іх бяспекі па Будапешцкім мемарандуме.

Прыняццё на Усебеларускім Кангрэсэ за незалежнасць прапануемага праекта заявы "Аб непрызнанні "саюзнай дзяржавы" Расейскай Федэрацыі і Рэспублікі Беларусь з украінскім Крымам у сваім складзе" падцвердзіць рэалізацыю Беларуссю свайго дзяржаўнага суверэнітэта ў адносінах да міжнароднай палітыкі непрызнання змененага статусу украінскага Крыма. Гэта стане падставай для міжнароднай супольнасцці прыняцця санкцыйнай палітыкі ў адносінах да "архітэктараў" "паглыбленай інтэграцыі" за разбурэнне імі рэжымаў ядзернай і еўраатлантычнай бяспекі і ініцыявання сумесных ўкраінска-беларускіх кансультацый з краінамі-гарантамі ЗША і Вялікабрытаніяй па іх аднаўленні рэалізацыяй "дарожных карт" (eUkraine + eUnion) і (eBelarus + eUnion).

ЗАЯВА (праект)

"Аб непрызнанні "саюзнай дзяржавы" Расейскай Федэрацыі і Рэспублікі Беларусь

з украінскім Крымам у сваім складзе" 

Усебеларускі Кангрэс за незалежнасць Беларусі,

пацвярджаючы першаснае значэнне Дэкларацыі Вярхоўнага Савета "Аб дзяржаўным суверэнітэце Рэспублікі Беларусь" ад 27 ліпеня 1990 года, якой Рэспубліка Беларусь абвешчана сувэрэннай дзяржавай з вяршэнствам народа ў вызначэнні свайго лёсу, з рэалізацыяй ёю неад’емных правоў як сувэрэннай дзяржавы ў адпаведнасьці з агульнапрызнанымі нормамі міжнароднага права, з адказнасццю за любыя гвалтоўныя дзеяньні супраць нацыянальнай дзяржаўнасьці Рэспублікі Беларусь,

кіруючыся Віленскім мемарандумам "Аб захадах для забеспячэння незалежнасці Беларусі"  ад 3 лістапада 2012 года і Заявай "Аб пагрозе незалежнасці Беларусі" ад 1 снежня 2019 года, якія прынятыя прадстаўнікамі грамадска-палітычных арганізацый і рухаў пад эгідай Рады Беларускай Народнай Рэспублікі,

спасылаючыся на прадугледжаныя ў артыкуле 2 Статута ААН абавязацельствы ўсіх дзяржаў устрымлівацца ў іх міжнародных адносінах ад пагрозы сілай або яе прымянення супраць тэрытарыяльнай цэласнасці або палітычнай незалежнасці любой дзяржавы і вырашаць свае міжнародныя спрэчкі мірнымі сродкамі,

спасылаючыся на Хельсінкскі заключны акт АБСЕ ад 1 жніўня 1975 года, Мемарандум аб гарантыях бяспекі ў сувязі з далучэннем Украіны і Беларусі да Дамовы аб нераспаўсюджанні ядзернай зброі (Будапешцкі мемарандум) ад 5 снежня 1994 года,

беручы да ўвагі палітыку непрызнання змененага статусу Аўтаномнай Рэспублікі Крым і горада Севастопаля па выніках несанкцыянаванага Украінай рэферэндуму 16 сакавіка 2014 года у Крыме, якая зацверджана са спасылкай на гарантыі бяспекі Украіны па Будапешцкім мемарандуме 20 сакавіка 2014 года Вярхоўнай Радай Украіны Дэкларацыяй "Аб барацьбе за вызваленне Украіны" і 27 сакавіка 2014 года Генасамблеяй ААН рэзалюцыяй № 68/262 "Тэрытарыяльная цэласнасць Украіны",

спасылаючыся на арт. 103 Статуту ААН аб прымаце Статута ААН у выпадку, калі абавязацельствы па якому-небудзь іншаму міжнароднаму пагадненню акажуцца ў супярэчнасці з абавязацельствамі Членаў Арганізацыі па Статуту ААН,

1. Заяўляе аб непрызнанні так званай "саюзнай дзяржавы" Рэспублікі Беларусь з Расейскай Федерацыяй у складзе якой акупаваная ёю украінская тэрытарыя – Аўтаномная Рэспубліка Крым і горад Севастопаль, – у якасці суб’екта міжнароднага права і заклікае Беларускі народ і міжнародную супольнасць прытрымлівацца гэтай заявы ў адносінах да "саюзнай дзяржавы", а таксама разглядаць гэтую заяву, як акт цывілізацыйнага і негвалтоўнага адстойвання незалежнасці і дзяржаўнага суверэнітэта Рэспублікі Беларусь і акт павагі да дзяржаўнага суверэнітэта і тэрытарыяльнай цэласнасці Украіны;

2. Звяртаецца да Сакратарыята ААН па скасаванні рэгістрацыі "саюзнага дагавора" паміж Расейскай Федерацыяй і Рэспублікай Беларусь (рэг. № 36929 ад 1 верасня 2000 года), як супярэчлівага абавязацельствам Рэспублікі Беларусь, ускладзеных на яе Статутам ААН;

3. Заклікае краіны-гаранты ЗША і Вялікабрытанію да кансультацыяў з упаўнаважанымі Беларускага народу і Украінскім урадам па аднаўленні зруйнаваных расейскай агрэсіяй супраць Украіны міжнароднага рэжыма нераспаўсюджання ядзернай зброі і еўраатлантычнай сістэмы бяспекі, якія сталі павязанымі з ажыццяўленнем Беларуссю і Украінай правоў, уласцівых іх дзяржаўнаму суверэнітэту, і з іх тэрытарыяльнай цэласнасцю з моменту прадастаўлення ім гарантый бяспекі па Будапешцкім мемарандуме на прынцыпах Хельсінкскага заключнага акта АБСЕ.

29.12.2018

22 грудня 2018 року Генеральна асамблея ООН прийняла резолюцію «Ситуація з правами людини в Автономній Республіці Крим та місті Севастополь, Україна». Це третя за рахунком резолюція ООН про стан прав людини в Криму за останні три роки. Перші дві були прийняті в 2016-му и 2017-му роках.

Росія не виконала жодної вимоги Генасамблеї ООН і ситуація з правами людини з того часу значно погіршилася. У зв’язку з цим остання резолюція містить окремо заклик до Генерального секретаря ООН підготувати на наступну, 74-у сесію Генеральної асамблеї в 2019 році, спеціальну доповідь про виконання останньої резолюції з «інформацією про можливі шляхи вдосконалення процесу її реалізації з відповідними рекомендаціями». В іншому випадку ООН перестає бути тим органом, якому підвладний контроль над миропорядком за допомогою міжнародного права.

У своїх резолюціях щодо ситуації з правами людини в Криму ГА ООН неодмінно посилається на Загальну декларацію прав людини і свою ж резолюцію 68/262 від 27 березня 2014 року «Територіальна цілістність України», що містить посилання на Меморандум про гарантії безпеки у зв’язку з приєднанням України до договору про нерозповсюдження ядерної зброї (Будапештський меморандум) від 5 грудня 1994 року.

Стаття 3 Загальної декларації прав людини проголошує найважливіші її права: «Кожна людина має право на життя, на свободу і на особисту недоторканність». Тобто, нікому не дозволяється вбивати людей, необгрунтовано затримувати і брати під варту.

Права людини і основні свободи, включаючи свободу думки, совісті, релігії і переконань є одним з принципів Гельсінського заключного акту ОБСЕ. Ядерні держави – Російська Федерація, Сполучені Штати Америки та Сполучене Королівство Великої Британії та Північної Ірландії – в рамках Будапештського меморандуму підтвердили своє зобов’язання поважати ці принципи і саме воно, це зобов’язання, і є гарантією безпеки України. Отже, країни-гаранти США і Великобританія ЗОБОВ’ЯЗАНІ за підсумками консультацій з Україною надати світовій спільноті в особі ООН свої пропозиції і рекомендації з протидії порушенням Росією прав людини на тимчасово окупованій нею українській території.

Права і свободи людини, як і їх дотримання, є найважливішим політико-юридичним інститутом, який об’єктивно виступає мірилом досягнень людства, в тому числі, і в галузі міжнародної безпеки. Не дарма, разом із підписанням Будапештського меморандуму, на саміті НБСЄ в угорській столиці була прийнята і Декларація «На шляху до справжнього партнерства в нову епоху», яка підвела лінію під Холодною війною. Ця Декларація включила в себе Кодекс поведінки, що стосується військово-політичних аспектів безпеки, яким встановлено взаємозв’язок між підтриманням миру і повагою прав людини і основних свобод– «Держави учасниці зобов’язуються співпрацювати, в тому числі шляхом створення здорових економічних і екологічних умов, з метою протидії зростанню напруженості, здатної привести до конфлікту. До джерел такої напруженості відносяться порушення прав людини і основних свобод, а також інших зобов’язань у сфері людського виміру; миру і безпеці також загрожують прояви агресивного націоналізму, расизму, шовінізму, ксенофобії і антисемітизму».

17 грудня ц.р. ГА ООН прийняла резолюцію «Проблема мілітаризації Автономної Республіки Крим та міста Севастополь, Україна, а також районів Чорного та Азовського морів», в якій також зазначено, що тимчасова окупація Криму Російською Федерацією суперечать її зобов’язанням, взятим відповідно до Будапештського меморандуму.

В період російської військової агресії проти України, в моменти виникнення ситуацій, які безпосередньо зачіпають зобов’язання за Будапештським меморандумом, Рада Національної Безпеки і Оборони України (РНБО) ухвалювала рішення про початок консультацій з країнами-гарантами (рішення від 01.03.201428.08.201426.11.2018).

Чому на запити України ці консультації до сих пір не почалися, пояснив Спеціальний представник Державного департаменту США з питань України Курт Волкер. 19 грудня ц.р. в інтерв’ю українським ЗМІ він повідомив, що США підтримують ідею проведення зустрічі в рамках Будапештського меморандуму, але Росія її відхиляє (!).

Беручи до уваги таку позицію США, залишається тільки шкодувати, що нинішнє керівництво України, ініціюючи з року в рік прийняття Генасамблеєю ООН «кримських резолюцій», водночас не надає світовій спільноті механізм захисту своїх громадян. Очевидно, що для влади численні жертви і руйнування протягом п’яти років війни, а також нескінченні політичні репресії щодо українців на окупованих територіях не є тією «ситуацією, безпосередньо зачіпає зобов’язання за Будапештським меморандумом» і вимагає проведення невідкладних консультацій з США і Великобританією без участі Росії, яка перейшла в ранг країни-агресора.

Російська Федерація в даний момент робить спробу легалізувати анексію Кримського півострова, досягнув максимальної його мілітаризації, в тому числі, розміщенням там ядерної зброї. Цим Росія порушує, як режим безпеки, заснований на принципах Гельсінського заключного акту ОБСЄ, так і режим нерозповсюдження, встановлений Договором про нерозповсюдження ядерної зброї від 1 липня 1968 року.

Відновлення цих режимів є обов’язком всіх країн-підписантів даних міжнародних документів і, в першу чергу, країн-гарантів по Будапештському меморандуму — США і Великобританії. І це додатковий аргумент до того, що особливої згоди Росії, яка утримує політичними репресіями контроль над тимчасово окупованими територіями України, не потрібно!

В першу чергу в ході консультацій в рамках Будапештського меморандуму повинні бути вжиті заходи щодо подолання віктимізації, яка супроводжує російську військову агресію проти України. Наголос на реалізацію її громадянами статті 3 Загальної декларації прав людини є гарантією того, що світ не скотиться до ядерної катастрофи!

В Україні стартують президентські вибори. Який механізм захисту прав і свобод людини на тимчасово окупованій території повинен представити світовій спільноті до наступної сесії Генасамблеї ООН новий український президент?

Рішенням РНБО України від 12.09.2014 уряду був встановлений місячний термін для «формування оптимальної моделі забезпечення безпеки України шляхом укладення багатостороннього або двосторонніх міжнародних договорів України з іншими державами з метою забезпечення дієвих гарантій безпеки України, захисту її суверенітету і територіальної цілісності».

З метою реалізації даного рішення РНБО і рекомендації резолюції ПАРЄ від 9 квітня 2014 року №1988 (2014 року) «Останні події в Україні: загрози для функціонування демократичних інститутів», яка пропонує укладати додаткові угоди до Будапештського меморандуму, що гарантують незалежність, суверенітет і територіальну цілісність України , було ініційовано включення в Спільну Декларацію Декларацію по цифровій економіці країн ЄС і Східного партнерства (затверджена 11 червня 2015 року) пропозиції про приєднання України і країн-партнерів до Європейської декларації з електронного уряду (програма eUnion).

У Східному партнерстві в рамках тематичної платформи «Економічна інтеграція та зближення з політичними курсами ЄС» передбачено багатостороннє співробітництво по досягненню взаємозв’язку інформаційно-комунікаційних інфраструктур (ІКД), як між країнами-партнерами, так і між ними та ЄС.

В рамках Спільної Декларації повинен бути ліквідований цифровий розрив між країнами ЄС і СП проведенням останніми інституційних реформ і вирішена проблема забезпечення цифрового доступу бізнесу і громадян до Єдиного цифровому ринку ЄС, в тому числі, з тимчасово окупованих Росією територій.

Цілісність ІКД нерозривно пов’язана з територіальною цілісністю, тому її відновлення має відбуватися на принципах ОБСЄ, а не за кремлівськими сценаріями — «мінські угоди» (Україна), «план Саркозі» (Грузія), план «Козака» (Молдова), ставлять собі за мету «заморозку» конфліктів. При цьому значення захисту прав людини під російською окупацією, як одного з принципів ОБСЄ, багаторазово зростає.

На даний момент Єврокомісія запускає роботу зі створення Цифрового Товариства ЄС зі Східними партнерами (Digital Community). Відновлення суверенітету і територіальної цілісності України і країн-партнерів на принципах ОБСЄ буде здійснюватися шляхом створення мережі (EU4Digital: eUnion). Це і є реальна альтернатива війні Росії проти України та інших країн Східного партнерства!

У сучасному цифровому столітті дотримання загальновизнаних принципів ОБСЄ, які десятиліттями підтримували післявоєнну систему безпеки, набуло нового звучання ще з однієї причини. Принципи ОБСЄ стали основою, інституціональним базисом інтеграції країн в загальноєвропейський інформаційний простір з його особливою вимогою до верховенства права. Його належний рівень є обов’язковою умовою досягнення якості інформації в частині її повноти, достовірності і цілісності, необхідний для транскордонної електронної взаємодії. Тому приєднанню країн СП до eUnion повинна передувати реалізація ними заходів по досягненню верховенства права (реабілітація, реституція, люстрація) і демократії (протидія порушенням виборчих прав громадян).

Все вищесказане безпосередньо перекликається із закликом Генасамблеї ООН щодо прийняття механізму забезпечення реалізації її резолюцій на захист прав людини на тимчасово окупованих Росією територій. Це також співзвучно і з рішенням Євросоюзу створити механизм санкцій, пов’язаний з порушеннями міжнародного права і прав людини. З даною пропозицією виступили Нідерланди та вона було схвалено міністрами закордонних справ країн-членів ЄС 10 грудня, в день 70-ти річного ювілею прийняття Загальної декларації прав людини. Протягом найближчих місяців Європейська зовнішньополітична служба повинна буде представити детальну пропозицію такого механізму.

Залишається тільки шкодувати, що всі ці роки зовнішня політика України щодо протидії російської військової агресії вибудовується виключно на безальтернативності «мінських угод» мінських угод», авторство яких належить українсько-російському президентського тандему — Петру Порошенко і Володимиру Путіну. Непослідовність у відстоюванні інтересів України на основі Будапештського меморандуму можна пояснити невідомими нам політичними мотивами, інакше б не ігнорувалися Петром Порошенко експертні висновки правознавців по «мінським угодами» та їх відкриті до нього звернення.

Петро Порошенко на посаді Президента України не став гарантом державного суверенітету, територіальної цілісності України, додержання Конституції України, прав і свобод людини і громадянина. З причини того, що приведення Президента України до присяги здійснює Голова Конституційного Суду України, даний високий орган країни повинен дати свій висновок про відповідність діяльності Петра Порошенка на посаді Президента України, даної ним присяги боронити суверенітет і незалежність країни, права і свободи людини і громадянина. Наявність такого висновку Конституційного Суду України має бути обов’язковою умовою для повторного переобрання Петра Порошенка на новий президентський термін.

І проблема тут не тільки в тому, що через його «безальтернативності МІНСЬКА» щодня гинуть і калічаться люди. Проблема в тому, що з такою політикою Україна позбавлена перспектив на закінчення війни і людських страждань. Понад три з половиною років не реалізується на принципах ОБСЄ «дорожня карта» (eUkraine + eUnion) разом з Кримом і Донбасом, яка повинна супроводжуватися безперервними консультаціями з США і Великобританією в рамках Будапештського меморандуму. Ще раз повторюся, приєднання України до eUnion — це і реальна альтернатива війні, це і шлях по відновленню євроатлантичної системи безпеки в регіоні ОБСЄ!

Завдяки Україні 5 грудня 1994 року аналогічні гарантії безпеки були надані і Республіці Білорусь у відповідь на її приєднання до Договору про нерозповсюдження ядерної зброї в якості держави, яка не володіє ядерною зброєю.

8 серпня цього року правознавці України і Білорусі за підсумками спільної конференції прийняли рішення про створення Міжнародного комітету «За Будапештський меморандум!». Причиною цього рішення, у тому числі, стала політика офіційного Києва безальтернативності «мінських угод». 5 грудня Будапештський комітет виступив з відповідною заявою «Про протидію російської військової агресії на основі Будапештського меморандуму». 17 грудня на другий спільній українсько-білоруської конференції керівники Білоруської соціал-демократичної партії (Грамада) закликали політичні партії України до взаємодії з відновлення дії принципів ОБСЄ щодо наших країн відповідно до положень Будапештського меморандуму про гарантії безпеки.

«Взаємодія з метою підвищення глобальної безпеки» — гасло під час підписання Будапештського меморандуму сьогодні стало актуальним як ні коли!

Воєнний кабінет Юлії Тимошенко (Робоча група 2 «Глобальна безпека і міжнародне співробітництво») ініціює взаємодію українських і зарубіжних політиків, правознавців і правозахисників з відновлення євроатлантичної системи безпеки і режиму нерозповсюдження ядерної зброї в цілях реалізації заходів в рамках Спільної Декларації по цифровій економіці країн ЄС і східного партнерства. Першим кроком в цьому напрямку повинна стати підготовка рекомендацій для спеціальної доповіді Генерального секретаря ООН з виконання резолюцій, що стосуються дотримання та реалізації прав людини в Автономній Республіці Крим та місті Севастополі.

Ігор Лєднік, експерт Воєнного кабінету Юлії Тимошенко, заступник директора Інституту дослідження російської агресії, відповідальний секретар Міжнародного комітету «За Будапештський меморандум!»

Першакрыніца - сайт Ваеннага кабінета Юліі Цімашэнкі

Артыкулы па тэме:

Программа информационной связности ЕС и мир в Украине

Мустафа Джемилев: «Без возвращения Крыма миропорядок под угрозой»

Мустафа Джемилев: «Резолюция ООН против милитаризации Крыма – база для его деоккупации»

Мустафа Джемилев, лидер крымских татар: Наша цель - создание платформы для возвращения Крыма на базе Будапештского меморандума